In de inleiding hebben we verwezen naar het rapport ‘Inzicht in uitgaven Almere, vergelijking exploitatie met het gemeentefonds’. In de verdieping op deze rapportage hebben we een vergelijking opgenomen van de uitgaven van Almere voor het sociaal domein versus het gemeentefonds. Dit geeft het volgende beeld:

De grafiek laat zien waar we meer uitgeven dan het gemeentefonds (bedragen onder de horizontale as) en waar we minder uitgeven (bedragen boven de horizontale as).

Op de basisvoorzieningen geven we minder uit dan we via het gemeentefonds gecompenseerd krijgen

Dit komt onder andere doordat wij relatief weinig investeren in voorliggende voorzieningen. Binnen dit taakgebied vallen ook de wijkteams. We hebben nu bijna geen jeugdzorg via de wijkteams.
Als we meer willen investeren in het voorveld, zullen wel gelijktijdig moeten zorgen dat de kosten van de jeugdhulp afnemen, anders krijgen we dubbele kosten.

Wat vooral opvalt is dat we meer uitgeven aan jeugdhulp dan we ontvangen via het gemeentefonds
Onze kosten per jongere zijn vergelijkbaar met de kosten per jongere van andere grote gemeenten. Almere heeft relatief veel jongeren, hierdoor zijn de jeugdzorgkosten per inwoner relatief hoog. Per inwoner krijgen wij voor de jeugdzorg relatief weinig geld uit het gemeentefonds. Dit komt doordat het aantal jongeren voor ongeveer 20% bepaalt hoeveel geld gemeenten ontvangen. Het aantal huishoudens met een laag inkomen weegt hierin veel zwaarder (60%). Hiervan heeft Almere er relatief weinig. Het Rijk geeft aan dat deze maatstaf bepalend (representatief) is voor de sociale problematiek en de vraag naar jeugdzorg in een gemeente. Ondanks het beperkte aantal huishoudens met een laag inkomen tonen diverse rapporten, zoals de sociale staat van de stad, aan dat de sociale problematiek in Almere groot is.

Voor onderwijs, sport, cultuur en recreatie is het beeld weer omgekeerd

Dit komt ook doordat een deel van onze kosten van onderwijs via het fonds verstedelijking worden betaald. Deze uitgaven zien we in bovenstaande grafiek niet terug (kenniscampus stadshart, MBOICT field lab en internationaal onderwijs).
De kosten van onderwijshuisvesting liggen momenteel nog lager dan onze inkomsten. Dit beeld verandert de komende jaren, doordat er veel vervangingsinvesteringen op ons af komen.

We geven op sport, cultuur en recreatie in totaal ongeveer € 15 miljoen minder uit dan we ontvangen via het gemeentefonds. Op een totaalbudget van ruim € 70 miljoen is dat ongeveer 20%. Onze cultuurgebouwen zijn deels met incidenteel geld betaald, waardoor er geen rente en afschrijving in onze begroting zit voor deze gebouwen. Verder investeren we op dit taakgebied ook geld via het Fonds Verstedelijking Almere. Voor 2024 gaat het om een bedrag van ongeveer € 2 miljoen, voor 2025 om ongeveer € 14 miljoen. Het gaat dan om Unieke Landschappen Eemvallei, ecologische verbindingen en een excellente groene en gezonde leefomgeving. Deze uitgaven zitten vooral op het deelgebied sport en recreatie.