Samenvatting

De beïnvloedbare ruimte binnen dit programma betreft vooral:

minder inzet personeel voor (niet-wettelijk) beleid gericht op leefkwaliteit (-50% = 0,2 miljoen besparing);
onze inzet voor leefkwaliteit, duurzaamheid en de energietransitie beperken tot de wettelijke taken. De eigen middelen kunnen dan (grotendeels) anders ingezet worden. Dit gaat om structureel circa € 5 miljoen.;
het FVA biedt geen mogelijkheid voor structurele begrotingsruimte.

beinvloedbaarheid netto uitgaven 2029

bedragen x € 1 miljoen

100,0%

In deze notitie geven we op hoofdlijnen een samenvatting van het programma 13 ‘Klimaat en milieu’.

De basis hiervoor is de totaalbegroting 2026-2029. Deze is, net zoals ieder jaar, bij de Programmabegroting 2026 digitaal beschikbaar gesteld. Hierin staat per raadsprogramma à onderdeel à activiteit hoeveel geld we uitgeven en binnenkrijgen en in welke mate dit beïnvloedbaar is. Hierin kun je doorklikken tot op het laagste niveau.
In deze notitie zijn de keuzemogelijkheden per programmaonderdeel hieronder toegelicht. Dit doen we alleen voor die programmaonderdelen waar sprake is van structurele budgetten.

Zoals uit bovenstaande grafiek valt af te lezen is bedragen de uitgaven ten laste van de algemene dienst structureel vanaf 2029 € 5,2 miljoen. Dit bedrag is bijna helemaal volledig beïnvloedbaar.

Milieu en duurzaamheid

Het saldo van baten en lasten is op dit programmaonderdeel als volgt:
bedragen x € 1 miljoen

onderdeel	beïnvloedbaarheid	2026	2027	2028	2029
Leefkwaliteit	50% tot 75% beïnvloedbaar	3,1	1,3	0,4	0,4
Duurzaamheid	volledig beïnvloedbaar	6,8	6,5	6,5	6,5
CDOKE-middelen	volledig beïnvloedbaar	-6,5	-6,2	-6,2	-6,2
Energietransitie	volledig beïnvloedbaar	6,6	4,5	4,4	4,4
totaal		10,0	6,1	5,1	5,1

Activiteit Leefkwaliteit – structureel € 0,4 miljoen

Met dit geld betalen we personeel. Deze medewerkers schrijven beleid en adviseren op verschillende onderwerpen, zoals ecologie, klimaatadaptatie (hittestress) en water. Het gaat dan bijvoorbeeld over verkeer en vervoer, parkeren en wonen. Voor veel onderwerpen is beleid niet wettelijk verplicht. We kunnen minder (vaak) beleid maken, of dit mogelijk gecombineerd met andere beleidsfuncties zoals Wonen en Mobiliteit. Een besparing van bijvoorbeeld 50% levert € 0,2 miljoen op.

Activiteit Duurzaamheid – structureel € 6,5 miljoen, waarvan € 6,2 miljoen gedekt uit CDOKE

Met dit geld betalen we vooral personeel. Deze medewerkers schrijven beleid en adviseren op verschillende onderwerpen, zoals ecologie, klimaatadaptatie (hittestress) en water. Het gaat dan bijvoorbeeld over verkeer en vervoer, parkeren en wonen. Voor de wettelijke klimaattaken ontvangen we een rijksbijdrage (CDOKE). In 2026 ontvangen we € 6,5 miljoen subsidie. In de jaren 2027-2030 zullen we ongeveer € 6,2 miljoen ontvangen. Deze bijdrage ontvangen we voor de wettelijke taken. Hierbinnen vallen wel keuzes te maken. We betalen ook nog € 0,3 miljoen uit de algemene middelen. Dit is voor beleid dat niet wettelijk verplicht is.

bedragen x € 1 miljoen

soort kosten	2026	2027	2028	2029
inkoopkosten	2,7	2,7	2,7	2,7
personeel	4,1	4,1	4,1	4,1
Bijstelling kosten		-0,3	-0,3	-0,3
subsidieontvangst	-6,5	-6,2	-6,2	-6,2
totaal	0,3	0,3	0,3	0,3

We kunnen minder (vaak) beleid maken, bijvoorbeeld door alleen de verplichte taken te doen. Tot en met 2025 kregen we het rijksgeld via een specifieke uitkering, met voorwaarden voor de besteding en verantwoording van het geld. Met ingang van 2026 is de wijze van uitkering gewijzigd. We hebben daardoor meer beleidsvrijheid om zelf te bepalen hoe we dit geld inzetten. Vooralsnog volgen we het VNG-advies om dit geld in te zetten voor de taken uit het klimaatakkoord. We kunnen daarin ook een andere keuze maken.

Activiteit Energietransitie

Via deze activiteit werken we aan versnelling van de energietransitie en de bestrijding van energiearmoede. Met alleen de personele inzet die we financieren uit rijksgeld (zie activiteit Duurzaamheid) halen we onze klimaatambities niet. Hiervoor is ook uitvoerings- en programmageld nodig. Structureel is daarvoor € 4,4 miljoen in de begroting opgenomen uit algemene middelen. Hiervan is € 1,5 miljoen ook voor personeelskosten:

bedragen x € 1 miljoen

soort kosten	2026	2027	2028	2029
inkoopkosten	6,0	4,5	3,0	3,0
personeel	1,5	1,5	1,5	1,5
subsidieontvangst	-0,5	-1,0
reserves	-0,2	-0,4
overige kosten	-0,2	-0,2	-0,2	-0,2
totaal	6,6	4,5	4,4	4,4

Dit gaat om niet-wettelijke taken en is daarmee volledig beïnvloedbaar. Samen met het geld dat we van het Rijk ontvangen hebben we ongeveer € 10 miljoen per jaar beschikbaar. We kunnen zelf kiezen hoeveel we waaraan uitgeven. Dit beleid is een eigen keuze van de gemeente en dus volledig beïnvloedbaar.

FVA Groene en waterrijke identiteit

Het saldo van baten en lasten is op dit programmaonderdeel als volgt:
bedragen x € 1 miljoen

onderdeel	beïnvloedbaarheid	2026	2027	2028	2029
Diverse FVA-projecten (Ecologische verbindingen, EGGL, unieke landschappen)	1% tot 25% beïnvloedbaar	0,0	0,0	0,0	0,0
totaal		0,0	0,0	0,0	0,0

De FVA-projecten betalen we uit het Fonds Verstedelijking Almere, per saldo is dit dus neutraal. Dit fonds voeden we samen met het Rijk en de provincie. Met zijn drieën besluiten we ook over de besteding van deze middelen, via het meerjarenprogramma en de jaarprogramma’s FVA. We kunnen dus niet zelfstandig besluiten het geld anders te besteden. Bovendien gaat dit om incidentele middelen.