De VNG heeft een begrotingsadvies gegeven voor de Programmabegroting 2027. Dit advies gaat vooral over hoe om moet worden gegaan met de onzekere financiering van het sociaal domein. Het advies is hieronder opgenomen, inclusief hoe wij hiermee om willen gaan in de Programmabegroting 2027.
nr. | toelichting | verwerking Almere |
|---|---|---|
1 | Een structureel sluitende begroting (SRE) voor het jaar 2027. | Advies nemen we volledig over, conform Programmabegroting 2026. SRE 2027 is na Q2 € 11,7 miljoen |
2a | Neem een stelpost aanvullende maatregelen jeugdhulp op voor de bezuinigingen verkorten trajectduur en invoering eigen bijdragen. Dit is voortzetting van het begrotingsadvies 2026. | Advies nemen we volledig over. Stelpost van € 3,9 miljoen is in de Programmabegroting 2026 verwerkt. De toezichthouder is hiermee akkoord |
2b. | Neem voor het resterende tekort op de jeugdhulp een stelpost deskundigencommissie Hervormingsagenda Jeugd op. | We zijn terughoudend en nemen het advies deels over. Het advies geeft veel ruimte voor interpretatie. Hieronder gaan we hier nader op in. |
3. | Neem een stelpost op voor de gemeentefondskorting van € 1 miljard op de Wmo huishoudelijke hulp | Advies nemen we volledig over. In deze rapportage is een stelpost opgenomen van € 9,3 miljoen |
Advies 1 en 2a is voortzetting van ons financieel beleid en geen wijziging. Advies 3 wordt doorgevoerd bij deze kwartaalrapportage, omdat de korting op de huishoudelijke hulp vanaf 2029 in de meicirculaire van het gemeentefonds is opgenomen. Zolang er niet meer duidelijk is nemen we de korting budgettair neutraal op door de lasten Huishoudelijke hulp met hetzelfde bedrag te verlagen (stelpost). Inhoudelijk is dit verderop in deze rapportage toe. We gaan nu dieper in op hoe we om willen gaan met advies 2b.
Wij adviseren om geen voordeel op de jeugdmiddelen in het perspectief op te nemen (advies 2b)
Het 2 e advies van de deskundigencommissie wordt begin 2027 verwacht. In het Overhedenoverleg van 13 april 2026 heeft het kabinet herbevestigd dat het advies van deze commissie zwaarwegend en maatgevend is. Het Rijk kan dit advies op zijn vroegst in de Voorjaarsnota 2027 en meicirculaire 2027 verwerken. Dit is nadat de raad de Programmabegroting 2027 heeft vastgesteld.
Wij vinden het onverstandig om vooruitlopend op het advies bij de Programmabegroting 2027 een structureel voordeel in te boeken. De toezichthouder staat dit ook niet toe. Hierbij speelt ook dat het Kabinet hiervoor geen geld heeft opgenomen in de Rijksbegroting. Verder is ook het 1 e advies van de deskundigencommissie in 2025 maar beperkt en ook niet structureel overgenomen door het vorige Kabinet.
We willen wel bij de begroting de investeringen en structurele kosten voor de jeugdhulp zo realistisch mogelijk begroten. Als dit tot hogere kosten /onzekerheden leidt zou hiertegenover wel een stelpost kunnen worden opgenomen. Hiermee wordt het tekort op de jeugdhulp niet vergroot. Hierover hebben we dan wel een meningsverschil met onze toezichthouder.
Het is vanaf de begroting 2027 toegestaan om een stelpost onderuitputting kapitaallasten op te nemen
Deze onderuitputting ontstaat als investeringen vertragen of vervanging van afgeschreven investeringen later nodig is. We hebben in onze begroting hiervoor nu geen stelpost opgenomen. De Toezichthouder staat het vanaf de begroting 2027 toe om een stelpost hiervoor op te nemen.
Wij hebben deze onderuitputting ook jaarlijks. Voor 2026 en 2027 gaat het om een bedrag van ongeveer € 5 miljoen per jaar aan lagere kapitaallasten die vrijvallen. We moeten de stelpost wel in detail kunnen onderbouwen richting de Toezichthouder. Bij de Programmabegroting 2027 doen we een voorstel
In de meerjarenbegroting zit nu al voor € 24 miljoen structureel aan stelposten
Hieronder hebben we dit zichtbaar gemaakt:
bedragen x € 1 miljoen
toelichting | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 |
|---|---|---|---|---|---|
SRE na 2e kwartaalrapportage 2026 | 0,5 | 11,7 | -7,3 | -8,6 | -6,7 |
opgenomen stelposten | |||||
2a: aanvullende maatregelen jeugd | -3,9 | -3,9 | -3,9 | ||
2b: hervormingsagenda jeugd (conform RV Stevige Lokale teams) | -3,9 | -4,8 | -5,2 | -5,2 | |
3a. inkomensafhankelijke bijdrage Wmo | -2,6 | -2,6 | -2,6 | ||
3b. uitname Wmo huishoudelijke hulp | -8,7 | -9,3 | |||
4. taakdifferentiatie brandweer Veiligheidsregio | -2,5 | -2,5 | -2,5 | ||
5. onderuitputting kapitaallasten | pm | pm | pm | pm | |
totaal structurele stelposten | -3,9 | -13,8 | -22,9 | -23,5 | |
SRE zonder stelposten | 0,5 | 7,8 | -21,1 | -31,5 | -30,2 |
De stelposten hebben vooral betrekking op taakgebieden waarvoor het Rijk ons niet adequaat financiert
- € 9,1 miljoen op de jeugdhulp
- € 11,9 miljoen op de Wmo (Rijk)
- € 2,5 miljoen taakdifferentiatie Brandweer (vrijwillige brandweer gelijk betalen als beroepsbrandweer)
Dit geeft een goed beeld hoe onzeker onze financiële situatie is en ook in welke mate wij afhankelijk zijn van adequate financiering vanuit het Rijk. Het is daarom van groot belang om het begrotingstekort 2030 van ongeveer € 7 miljoen met maatregelen naar ten minste 0 toe te brengen. Ook als deze maatregelen worden genomen blijft er een onzekerheid van € 24 miljoen over op de financiering van de genoemde taken